Sunday, January 18, 2026

Cô bé hàng xóm và bốn viên kẹo - Nguyễn Nhật Ánh

Truyện kể vê anh em Thiều, Tường khi dời nhà lên Sài Gòn. Khi đó Tường làm quen  vơi A Lìn hàng xóm. Rồi 2 snh em vô tình tìm được Mận. Xuất hiên nhân vật mới Trà My làm cú tiwst cuối truyện.
Truyện này hơi dài, việc thêm cô bé hàng xóm không liên quan. Nếu không có cũng không ảnh hưởng gì. Nếu không có cô bé hàng xóm để đánh lạc hướng thì người đọc chắc dễ đoán cái kết, vì người đọc chờ sợi dây liên kết giữa A Lìn với Mận hay Trà My.

Thursday, January 1, 2026

Điểm kỳ dị đã cận kề - Ray Hurzweil

Năm 2025 là năm mà AI - trí tuệ nhân tạo đã len lõi vào từng ngóc ngách trong cuộc sống của chúng ta. Khi AI không phải là điều xa vời, AI hiện hữu trong các tác vụ thông thường. 
Những thứ tưởng chừng như trong truyện Doraemon cách đây 30 năm đã hiện hữu ngoài đời, công nghệ đã đến một giai đoạn nhảy cóc, nơi thế hệ công nghệ mới tự học hỏi từ thế hệ công nghệ trước với tốc độ cấp số nhân. Và Ray Kurzweil gọi đó là Law of accelerate returns (quy luật lợi tức tăng tốc)

Cuốn Điểm kỳ dị đã cận kề (The Singularity is near) với viễn kiến về "điểm kỳ dị" , thời khắc trí tuệ do con người tạo ra (AI) hòa làm một với trí tuệ con người (bộ não), sẽ rơi vào khoảng năm 2045.

Công nghệ giúp cho cuộc sống tốt đẹp hơn. Công nghệ tác động tăng trưởng dài hạn đến tương lai của thị trường việc làm. Nhưng đầu tiên sẽ là làn sóng "giảm kỹ năng", do công nghệ làm giảm chi phí lao động, con người có thể đảm nhận công việc mới với thời giao đào tạo ngắn hơn, khiến công việc lương thấp thay thế công việc lương cao. Tiếp theo là làn sóng "không cần kỹ năng", do AI mở ra nhiều cơ hội loại bỏ sư tham gia của con người. Và công nghệ mới, AI, sẽ tạo ra các ngành công nghiệp mới để đòi hỏi lực lượng lao động phải "nâng cấp kỹ năng" để theo đuổi xu hướng kinh tế mới tạo ra. 

Khi AI sẽ vượt xa khả năng của cả những người giỏi nhất trong từng lĩnh vực, làm thế nào để con người bắt kịp? Hai thập kỷ trước, phương pháp nâng cao kỹ năng là thông qua giáo dục, nhưng giai đoạn tiếp theo sẽ là hòa nhập với công nghệ chúng ta tạo ra.

Sức khỏe của chúng ta sẽ tốt hơn, tuổi thọ sẽ cải thiện, chúng ta sẽ xây dựng lại cơ thể và bộ não, kể cả khả năng sao lưu và duy trì sự sống, và có thể không còn phụ thuộc cơ thể vật lý để tồn tại.

Bổ sung một số dự báo khác của tác giả:
Năm 2029 một AI có thể trò chuyện bằng văn bản không phân biệt được với người.
Năm 2030 sẽ kết nối vỏ não và hệ thống đám mây để mở rộng khả năng tư duy.

Thật trùng hợp, một cuốn sách hướng về tương lai, trong ngày đầu năm mới.

Chào 2026.

Sunday, November 16, 2025

Dẫn dắt thoả thuận dàn xếp với người lao động - LS Nguyễn Hữu Phước

 


Cuốn sách trình bày 1 cách toàn diện các nội dung liên quan đến vấn đề thoả thuận dàn xếp với người lao động. Bắt đầu với những lý do cho việc thương lượng, khung pháp lý áp dụng (tại 2025), lợi ích và các bước thực hiện, cách xác định mức bồi thường. Từ chương 9-17 thì các vấn đề được nêu ra nhưng khá sơ sài do không phải là chuyên môn của tác giả và chỉ nêu ra, chứ không phân tích. Tiếp đến là giới thiệu vai trò của các bên tham gia , ảnh hưởng trong quá trình thương lượng như người quản lý trực tiếp, nhân sự , tài chính, công đoàn...Sách có nói đến chi phí thuê luật sư cho cả người lao động và người sử dụng lao động, tính thuế luỹ tiến hay 10% cho khoản thoả thuận, cũng như gợi ý lý do để người sử dụng lao động dùng và lý do cho người lao động phản hồi.

Cuốn sách hay ở việc đóng cả 2 vai trò bảo vệ cho cả người lao động và người sử dụng lao động để bên nào cũng có thể thực hiện theo quy định pháp luật.  Với người lao động, cần nhớ thoả thuận này là không bắt buộc, thoả thuận cũng cần có thời gian xem xét hợp lý (thường 5-7 ngày) thoả thuận không giới hạn về tài chính mà còn các nội dung khác như thư giới thiệu.

Các điểm hay của cuốn này:

  • Phân biệt giữa điều khoản bảo mật (non-disclosure) và không cạnh tranh (non-compete) : trong đó non-disclosure được pháp luật quy định (Điều 21 BLLD 2019), còn non-compete vẫn còn xung đột pháp lý. Hiến pháp và BLLD quy định quyền tự do làm việc, nhưng BLDS và Luật thương mại xem hợp đồng là thoả thuận và tuỳ nghi thoả thuận nếu đồng ý. ĐÃ có AL69 về việc áp dụng non-compete nhưng cần thoả 3 điều kiện: (1) các bên chọn trọng tài xử lý tranh chấp và 1 trong các bên có hoạt động thương mại (là thương nhân), (2) không phản đối trọng tài giải quyết tranh chấp liên quan non-compete, (3) các bên công nhận sự độc lập của thoả thuận non-compete với Hợp đồng lao động.
  • Trình tự các bước thực hiện thoả thuận, từ lý do , chuẩn bị, đàm phán và sau thoả thuận
  • Cách lượng hoá số tiền thoả thuân bằng phương pháp tính điểm khi quan tâm đến nhiều khía cạnh
  • Các mẹo hữu ích dành cho người lao động : trang 339 trở đi khá hay 
  • Song ngữ rất tốt, đủ để người đọc khi cần vốn từ có thể mượn sử dụng

 

Bên ngoài sách, 

Quy trình xử lý thôi việc

 

Wednesday, September 17, 2025

Cẩm nang pháp luật về hợp đồng đặt cọc - Liên Đăng Phước Hải

 

Sách gồm 3 phần:

1. Giới thiệu các điểm pháp lý quy định về việc đặt cọc

  • Khoản 1 Điều 328 BLDS 2015: đặt cọc là biện pháp đảm bảo để thực hiện giao kết hoặc thực hiện hợp đồng.
  • Tài sản đặt cọc vẫn thuộc quyền sở hữu của bên đặt cọc. Việc cấn trừ chỉ xảy ra khi thực hiện giao dich. 
  • Phạm vi đặt cọc là thỏa thuận. Không có quy định hình thức cụ thể.
  • Phạt cọc: bên đặt cọc lỗi thì mất cọc, bên nhận cọc lỗi thì hoàn trả cọc và đền giá trị bằng cọc.
  • Thời hiệu khởi kiện là thời hiệu của hợp đồng, là 3 năm (Điều 429 BLDS 2015) 

2. Các trường hợp dễ dẫn đến tranh chấp khi đặt cọc

  •  Đặt cọc bằng ngoại tệ: nên hạn chế. Điều 17 BLDS 2015 gd chỉ vô hiệu nếu vi phạm điều cấm của Luật. Nghĩa hẹp hơn cũ là "pháp luật" và pháp lệnh ngoại hối không phải Luật nên chỉ bị xử phạt hành chính, không vô hiệu.
  • Được đặt cọc bằng vàng . Nên ghi rõ loại vàng, số lượng, đơn vị tính.
  • Được đặt cọc mua đất đang thế chấp vì HĐ cọc là hợp đồng độc lập. (Thông báo 196/TANDTC-PC ngày 3/10/2023, mục 13). 
    • Vì độc lập nên vi phạm chỉ có phạt cọc, ko buộc thực hiện hợp đồng. 
    • Nếu bên nhận cọc thấy bán lời hơn thì họ chịu phạt cọc. 
    • Dù cọc 100% giá trị cũng ko bảo đãm thực hiện hợp đồng.
    • Tiền cọc không phải là tiền trả trước. Chỉ phạt cọc trên tiền cọc, ko phạt trên tiền trả trước.
    • Điều 45 Luật Đất đai 2024 quy định điều kiện chuyển nhượng (có sổ), nếu lúc đặt cọc chưa có sổ cũng được. 
  • Công chứng hợp đồng cọc: lợi cho bên cọc, bất lợi cho bên nhận, hủy cọc thì phải ra công chứng hủy hợp đồng công chứng
  •  Được cọc bằng miệng nhưng không rõ ràng nên không phạt cọc được.
  • Nên sử dụng vi bằng để làm chứng cứ giao nhận, khi 1 bên có dấu hiệu vi phạm.
  • Chỉ ký hợp đồng cọc với chủ thể có quyền định đoạt tài sản. Ví dụ ký với vơ chồng, chỉ ký với môi giới có ủy quyền hoặc đã mua đất đang giao dịch.. nếu không vi phạm chủ thể .
  • Được thỏa thuận phạt cọc. Cần ghi rõ phạt gấp 3 là có bao gồm tiền cọc ... 

3. Mẫu hợp đồng đặt cọc chuyển nhượng đất, cho thuê nhà và giao nhận cọc 

Wednesday, February 19, 2025

Sợ gì - Những hội chứng sợ phổ biến của con người (Phobia)

 

Tại Việt Nam, tỷ lệ mắc 10 chứng rối loạn tâm thần phổ biến trong năm 2014 là 14%, trong đó rối loạn trầm cảm chiếm 2,5%.

Khi nhìn thấy những tác nhân vô hại nhưng bằng cách nào đó, não bộ vẽ ra một câu chuyện kinh khủng trong tâm trí rằng chúng sẽ biến thành thứ gì đó đáng sợ và ăn thịt / nuốt chửng / đe doạ hay làm xấu hổ bạn trước mọi người. Đó là hội chứng ám ảnh sợ (Phobia)

 18% dân số thế giới mắc các hội chứng sợ khác nhau. 

 

  

 

Các hội chứng sợ phổ biến:

  • Sợ xã hội Social Phobia: ám ảnh lo âu về việc tiếp xúc các tình huống xã hội, thường bắt đầu ở tuổi thanh thiếu niên (15-24t). Ở Mỹ, nỗi sợ này chiếm vị trí thứ 3 chỉ sau trầm cảm và lạm dụng chất. Biểu hiện qua 7 nỗi sợ: sợ bị phê bình, sợ gặp người lạ, sợ hẹn hò, sợ ăn uống nơi công cộng, sợ nói trước đám đông, sợ người khác nhìn mình, sợ trả lời câu hỏi trong lớp.
  • Sợ khoảng trống Agoraphobia: khi ở địa điểm / tình huống khó tìm ra lối thoát
  • Hội chứng sợ chuyên biệt (Specific Phobia): động vật, môi trường tự nhiên, tình huống, kim tiêm máu thiết bị y tế, khác
  • Sợ động vật zoophobia (mèo Ailurophobia, nhện Arachnophobia, dơi Chiroptophobia, chó Cynophobia, rắn Ophidiophobia, chuột Musophobia, ngựa Equinophobia, ong Mellisophobia, sâu Helminthophobia, côn trùng Entomophobia, ếch Ranidaphobia, chim Ornithophobia, cá Ichthyophobia, bò sát Herpetophobia)
  • Sợ môi trường tự nhiên: độ cao, sấm xét, bóng tối, biển (Thalassophpbia) , mặt trời, gió, nước 
  • Sợ tình huống (Situation Phobia): ngày đầu tiên đi học, phỏng vấn xin việc, buổi đầu hẹn hò, giao nhiệm vụ lãnh đạo, gặp gỡ buổi tiệc, phát biểu công cộng...
  • Sợ máu, kim tiêm, thiết bị y tế (Blood-injection-injury phobia); 3%-4% dân số , ngất xỉu khi thấy máu, viết thương. Cụ thể sợ máu hemophobia, sợ kim tiêm trypanophobia 
  • Sợ chú hề Coulrophobia 

Nguyên nhân của nỗi ám ảnh: trải nghiệm tiêu cực, cá nhân nhạy cảm, chức năng não.

Sách có nhiều minh hoạ dễ hiểu, dễ đọc. Đọc để hiểu người khác sợ không phải họ nhát mà do ám ảnh.

Yếu tố nguy cơ: gia đình, di truyền và môi trường, độ tuổi

Phương pháp điều trị phổ biến:

Điều trị tâm lý: liệu pháp tiếp xúc nhiều lần, tìm niềm tin khác thay thế.

  • xác định niềm tin sai lầm
  • giải quyết ký ức trong tiềm thức.
  • thay thế suy nghĩ tiêu cực
  • cố gắng tiếp cận từ từ
  • đối diện trực tiếp nỗi sợ
  • biến nỗi sợ thành đam mê

Điều trị thuốc : thuốc an thần (giảm lo âu), thuốc ức chế beta (ngăn chặn kích thích adrenaline

KHÔNG CÓ AI HOÀN HẢO, NGƯỜI CAN ĐẢM NHẤT CŨNG CÓ NỖI SỢ CỦA RIÊNG MÌNH